تحلیل کیفی عوامل سیاسی و جامعه شناختی همگرایی و واگرایی قوم بلوچ - جهان آبادیان عباس; کهرازه یاسر; میرلطفی پرویزرضا (مطالعات سیاسی-اجتماعی تاریخ و فرهنگ ایران)
هدف پژوهش حاضر شناسایی عوامل جامعه شناختی همگرایی و واگرایی قوم بلوچ میباشد. تحقیق حاضر از نظر هدف، کاربردی و از نظر روش انجام آن، جزء روشهای کیفی بوده است. ابزار گردآوری اطلاعات مصاحبه ساختاریافته با خبرگان بوده است. جامعه آماری خبرگان و کارشناسان مسائل سیاسی و جامعه شناسی میباشد. از طریق روش دلفی و با اشباع نظری 15 کارشناس برای مصاحبهها انتخاب شد. جهت تجزیه و تحلیل اطلاعات از تحلیل کیفی و کدگذاری مصاحبهها با نرمافزار مکسکیودا (MAXQDA) استفاده شد. نتایج پژوهش در مورد عوامل جامعه شناختی همگرایی و واگرایی قوم بلوچ با استفاده از کدگذاریها منجر به شناسایی 50 مفهوم در قالب کدگذاری باز، 17 مقوله محوری و مولفه فرعی در قالب کدگذاری محوری، 2 مقوله انتخابی و مولفه اصلی در قالب کدگذاری انتخابی شد. بر اساس کدگذاریها 8 عامل سیاست‌های توسعه‌ای عادلانه دولت در بلوچستان، مشارکت سیاسی قوم بلوچ، امنیت و ثبات سیاسی در بلوچستان، اشتراکات دینی و هویتی قوم بلوچ با سایر اقوام، نقش رسانه و آموزش در همگرایی قومی بلوچ، روابط قومی بلوچ و ازدواج‌های بین‌قومی، تجارت مرزی در بلوچستان و ایجاد فرصت‌های شغلی و نقش مثبت نخبگان بلوچ مهمترین عوامل همگرایی قوم بلوچ در جنوب شرق ایران هستند. همچنین 9 عامل تبعیض و نابرابریی سیستماتیک در بلوچستان، گروه‌های معارض در بلوچستان، فقر و محرومیت استان سیستان و بلوچستان، قاچاق و اقتصاد غیررسمی در بلوچستان، اختلافات زبانی، قومی و فرهنگی، اختلافات مذهبی، سنت‌گرایی قوم بلوچ در برابر شهرنشینی و تغییر هویت، تأثیر منفی بازیگران خارجی بر قوم بلوچ و گسترش ناسیونالیسم بلوچ افراطی مهمترین عوامل واگرایی قوم بلوچ در جنوب شرق کشور میباشند.