مروری بر حیات سیاسی، فرهنگی نظام‌الملک و نقش وی در روابط سلجوقیان ایران با خلافت عباسی - قنبری , داود; محمدی, مسعود; سخا , جواد (مطالعات سیاسی-اجتماعی تاریخ و فرهنگ ایران)
این مقاله ضمن مروری بر زندگانی خواجه نظام‌الملک طوسی، وزیر مقتدر سلجوقیان، در پی پاسخ به این پرسش است که نقش خواجه در شکل‌گیری مناسبات فرهنگی و سیاسی سلجوقیان بزرگ و خلافت عباسی چگونه بوده است و اینکه خواجه چگونه سعی می‌کند بین نظام سلطنتی و قدرت مطلقه آن و نظام دینی و وجهه معنوی خلافت رابطه‌ای حسنه برقرار کند و در عین حال حمایت سیاسی و نظامی سلطنت از خلافت و حمایت سیاسی و معنوی خلافت از سلطنت را فراهم کند. لذا برخی اقدامات خواجه، از جمله ایجاد مراکز فرهنگی، مساجد و مدارس، در جهت تربیت نیروهای مورد نیاز حکومت سلجوقی که در عین حال تحت نظر مستقیم و هم‌فکر و هم‌مذهب خواجه باشند و وی را برای رسیدن به اهداف سیاسی، فرهنگی و حکومتی او یاری می‌دهند، به‌ویژه اینکه کلیه کارگزاران وی باید حتماً شافعی‌مذهب و پیرو تفکرات مذهبی، سیاسی و فرهنگی خواجه باشند تا اهداف وی را در جهت حفظ اقتدار و قدرت بلامنازع خود، حفظ حکومت سلجوقی، برقراری روابط حسنه با خلافت عباسی و مقابله با اسماعیلیان به عنوان تهدید حکومت سلجوقی در ایران و فاطمیان به عنوان دشمن خلافت عباسی و جهان اهل سنت آن روز فراهم نماید.