طراحی و اعتباریابی مدل خط‌مشی‌های ایجاد و توسعه شرکت‌های دانش‌بنیان و ارائه الگوی مطلوب - داروغه, نسرین; مردانی, محمدرضا; امینی, زین العابدین; مجیدی, مریم (تکنولوژی در کارآفرینی و مدیریت استراتژیک)
هدف این پژوهش طراحی و اعتباریابی یک مدل جامع و بومی از خط‌مشی‌های ایجاد و توسعه شرکت‌های دانش‌بنیان به‌منظور ارتقای عملکرد، پایداری و توسعه اقتصادی این شرکت‌ها در سطح ملی است. این مطالعه با رویکرد آمیخته اکتشافی طی سال‌های 1402 تا 1404 انجام شد. در بخش کیفی، از نظریه داده‌بنیاد و مصاحبه نیمه‌ساختاریافته با ۱۵ نفر از خبرگان حوزه شرکت‌های دانش‌بنیان، اساتید دانشگاه و متخصصان سیاست‌گذاری استفاده گردید تا ابعاد و مؤلفه‌های مدل مفهومی استخراج شود. در بخش کمی، پرسشنامه‌ای محقق‌ساخته بر اساس یافته‌های کیفی طراحی و بین کارکنان شرکت‌های دانش‌بنیان پردیس توزیع شد. برای تحلیل داده‌های کیفی از کدگذاری باز، محوری و انتخابی با کمک نرم‌افزار MaxQDA و برای اعتبارسنجی مدل از تحلیل عاملی تأییدی و مدل‌سازی معادلات ساختاری در نرم‌افزار LISREL استفاده شد. مدل نهایی شامل پنج بعد اصلی بود: شرایط علی (قوانین و مقررات، وظایف حاکمیتی)، شرایط مداخله‌گر (سیاسی و اقتصادی)، شرایط زمینه‌ای (بستر‌سازی)، راهبردها (تجاری‌سازی، تسهیل‌گری، هدایت و راهبری) و پیامدها (اقتصادی و اجتماعی). تمامی شاخص‌های برازندگی مدل در سطح مطلوب قرار گرفتند (RMSEA=0.036 و CFI، NNFI، IFI>0.90). همچنین تمامی بارهای عاملی گویه‌ها معنادار بوده و پایایی پرسشنامه بالا گزارش شد (آلفای کرونباخ بیش از 0.88). مدل ارائه‌شده چارچوبی معتبر برای تدوین سیاست‌های حمایتی و راهبردی جهت توسعه شرکت‌های دانش‌بنیان فراهم می‌کند. این مدل می‌تواند راهنمایی عملی برای سیاست‌گذاران، مدیران و مراکز نوآوری در جهت تقویت زیست‌بوم دانش‌بنیان، ارتقای اشتغال و رشد پایدار اقتصادی باشد.